Szkoda w gospodarstwie rolnym – jak się przygotować, żeby nie stracić pieniędzy?

Szkody w gospodarstwie rolnym mogą powstać nagle i z różnych przyczyn: wskutek działania sił natury, żerowania dzikich zwierząt, awarii maszyn, pożaru czy działań osób trzecich. Niezależnie od źródła problemu rolnik powinien jak najszybciej zabezpieczyć dowody, ustalić, kto odpowiada za szkodę, i dopilnować obowiązujących terminów.

Prawidłowa dokumentacja może mieć istotne znaczenie dla uzyskania odszkodowania.

Jakie działania warto podjąć i na co szczególnie uważać?

Jak udokumentować szkodę w gospodarstwie rolnym?

Po zauważeniu szkody warto od razu zgromadzić dowody potwierdzające jej rozmiar, przyczynę i okoliczności powstania.

W pierwszej kolejności należy:

• wykonać zdjęcia i nagrania uszkodzeń, zarówno z bliska, jak i z szerszej perspektywy;
• zapisać datę stwierdzenia szkody oraz okoliczności jej powstania;
• sporządzić listę uszkodzonych upraw, budynków, maszyn lub innych składników majątku;
• oszacować powierzchnię zniszczonych upraw i wstępny rozmiar strat;
• zachować faktury, rachunki, umowy i inne dokumenty potwierdzające wartość mienia;
• zabezpieczyć korespondencję z ubezpieczycielem lub innym podmiotem odpowiedzialnym za szkodę.

Jeżeli szkodę zauważyli świadkowie, warto zanotować ich dane i poprosić o opis tego, co widzieli. W przypadku szkód w uprawach przydatne mogą być również dokumenty dotyczące powierzchni zasiewów, wykonanych zabiegów agrotechnicznych, poniesionych nakładów oraz przewidywanego plonu.

Nie należy zbyt szybko usuwać skutków szkody, jeżeli mogłoby to utrudnić jej ocenę. Jeśli jednak pozostawienie uszkodzonego mienia grozi dalszymi stratami lub stwarza zagrożenie, trzeba podjąć niezbędne działania zabezpieczające. O ile to możliwe, wcześniej należy udokumentować stan zastany.

Samo zdjęcie nie zawsze wystarczy do wykazania wysokości roszczenia. Przy większych stratach warto zgromadzić również kosztorysy, wyceny, dokumentację techniczną lub opinię specjalisty.

Ustal, kto odpowiada za szkodę

Kolejnym krokiem jest ustalenie źródła szkody i podmiotu, do którego należy skierować roszczenie. Od tego zależą właściwa procedura, wymagane dokumenty i terminy.

Odpowiedzialność może spoczywać między innymi na:

• ubezpieczycielu, jeżeli zdarzenie jest objęte odpowiednią polisą;
• dzierżawcy albo zarządcy obwodu łowieckiego, w przypadkach określonych w Prawie łowieckim;
• Skarbie Państwa, jeżeli spełnione są ustawowe przesłanki;
• osobie lub przedsiębiorstwie, które spowodowało szkodę;
• innym podmiocie, jeżeli wynika to z właściwych przepisów lub zawartej umowy.

Nie każda strata w gospodarstwie automatycznie daje prawo do odszkodowania. W zależności od podstawy prawnej konieczne może być wykazanie odpowiedzialności danego podmiotu, związku przyczynowego między zdarzeniem a szkodą oraz wysokości poniesionych strat.

Warto sprawdzić, czy do zdarzenia mają zastosowanie szczególne regulacje, ponieważ mogą one przewidywać odrębne terminy i zasady ustalania odszkodowania.

Szkoda objęta ubezpieczeniem – zgłoszenie i terminy

Jeżeli gospodarstwo posiada ubezpieczenie obejmujące dane zdarzenie, należy niezwłocznie zgłosić szkodę ubezpieczycielowi, zgodnie z warunkami umowy i właściwymi przepisami.

W zgłoszeniu warto zawrzeć:

• datę i miejsce zdarzenia;
• opis okoliczności powstania szkody;
• wykaz uszkodzonego mienia;
• wstępne oszacowanie strat;
• dokumentację fotograficzną;
• dostępne dokumenty potwierdzające wartość mienia i poniesione koszty.

Należy uważnie przeczytać ogólne warunki ubezpieczenia (OWU). Mogą one określać sposób zgłoszenia szkody, wymagane dokumenty, obowiązki ubezpieczającego oraz zasady zabezpieczenia uszkodzonego mienia.

Nie warto czekać, aż wszystkie dokumenty będą gotowe. Jeśli termin zgłoszenia już biegnie, lepiej zgłosić zdarzenie w wymaganym czasie, a następnie uzupełnić dokumentację zgodnie z instrukcjami ubezpieczyciela.

Termin wypłaty odszkodowania

Zgodnie z art. 817 Kodeksu cywilnego ubezpieczyciel powinien co do zasady spełnić świadczenie w ciągu 30 dni od otrzymania zawiadomienia o wypadku ubezpieczeniowym.

Jeżeli w tym czasie, mimo zachowania należytej staranności, nie można wyjaśnić okoliczności niezbędnych do ustalenia odpowiedzialności ubezpieczyciela albo wysokości świadczenia, wypłata powinna nastąpić w ciągu 14 dni od chwili, gdy wyjaśnienie tych okoliczności stało się możliwe. Bezsporną część świadczenia ubezpieczyciel powinien wypłacić w podstawowym terminie 30 dni.

Terminy i zasady postępowania zależą również od rodzaju ubezpieczenia, postanowień umowy i okoliczności konkretnej sprawy.

Co w przypadku spóźnionego zgłoszenia?

Zgodnie z art. 818 Kodeksu cywilnego umowa lub OWU mogą określać termin zawiadomienia ubezpieczyciela o zdarzeniu. W razie naruszenia obowiązku zawiadomienia z winy umyślnej lub rażącego niedbalstwa ubezpieczyciel może odpowiednio zmniejszyć świadczenie, jeżeli naruszenie przyczyniło się do zwiększenia szkody albo uniemożliwiło ustalenie okoliczności i skutków zdarzenia.

Samo opóźnienie nie oznacza zatem automatycznie utraty całego odszkodowania. Znaczenie mają okoliczności sprawy i wpływ uchybienia na możliwość ustalenia odpowiedzialności oraz rozmiaru szkody.

Przedawnienie roszczeń ubezpieczeniowych

Roszczenia ubezpieczeniowe podlegają zasadom przedawnienia, ale nie należy zakładać, że wszystkie przedawniają się w takim samym terminie.

Zasadniczo art. 819 § 1 Kodeksu cywilnego przewiduje trzyletni termin przedawnienia roszczeń z umowy ubezpieczenia. Inna reguła dotyczy roszczeń poszkodowanego wobec ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej. Zgodnie z art. 819 § 3 przedawniają się one w terminie przewidzianym dla danego roszczenia w przepisach o odpowiedzialności za szkodę.

Na podstawie art. 819 § 4 Kodeksu cywilnego bieg przedawnienia roszczenia o świadczenie do ubezpieczyciela przerywa się również przez zgłoszenie ubezpieczycielowi roszczenia lub zdarzenia objętego ubezpieczeniem. Bieg przedawnienia rozpoczyna się na nowo od dnia, w którym zgłaszający otrzymał na piśmie oświadczenie ubezpieczyciela o przyznaniu albo odmowie świadczenia.

W razie sporu należy ustalić rodzaj roszczenia, datę zdarzenia i przebieg postępowania likwidacyjnego. Nie warto odkładać dochodzenia należności na ostatnią chwilę.

Co zrobić, gdy ubezpieczyciel odmawia wypłaty lub zaniża odszkodowanie?

Odmowa wypłaty nie zawsze oznacza, że roszczenie jest bezzasadne. Podobnie zaniżona wycena może być możliwa do zakwestionowania, jeżeli nie uwzględnia wszystkich uszkodzeń lub właściwie udokumentowanych kosztów.

W pierwszej kolejności należy przeanalizować uzasadnienie decyzji ubezpieczyciela i dokumentację z oględzin. Warto sprawdzić, czy:

• uwzględniono wszystkie uszkodzone składniki majątku;
• prawidłowo określono zakres szkody;
• zastosowano odpowiednie postanowienia polisy;
• uwzględniono przedstawione dowody i kosztorysy;
• wskazana przyczyna odmowy rzeczywiście wynika z umowy i przepisów.

Następnie można złożyć reklamację i dołączyć dodatkowe dowody, wycenę lub opinię specjalisty. Jeżeli spór nie zostanie rozwiązany, możliwe może być skorzystanie z dalszych środków prawnych, w tym skierowanie sprawy do sądu.

Nie należy zakładać, że samo złożenie reklamacji zawsze zabezpiecza przed przedawnieniem roszczenia. Skutki prawne należy ocenić z uwzględnieniem rodzaju roszczenia i przebiegu postępowania.

Szkody łowieckie – kto odpowiada za straty w uprawach?

Szkody wyrządzone przez dzikie zwierzęta wymagają szczególnej uwagi, ponieważ zasady odpowiedzialności i procedura szacowania zostały uregulowane w Prawie łowieckim.

Zgodnie z art. 46 ust. 1 Prawa łowieckiego dzierżawca albo zarządca obwodu łowieckiego jest zobowiązany do wynagradzania szkód wyrządzonych w uprawach i płodach rolnych przez dziki, łosie, jelenie, daniele i sarny, a także szkód powstałych przy wykonywaniu polowania.

Nie oznacza to, że dzierżawca albo zarządca obwodu odpowiada za każdą szkodę spowodowaną przez dowolne dzikie zwierzę. W przypadku innych gatunków lub innych okoliczności należy sprawdzić, czy odpowiedzialność wynika z odrębnych przepisów.

Kiedy odpowiada Skarb Państwa?

Prawo łowieckie przewiduje również przypadki odpowiedzialności Skarbu Państwa. Art. 50 ust. 1 dotyczy szkód wyrządzonych przez zwierzęta łowne objęte całoroczną ochroną. Natomiast art. 50 ust. 1b reguluje określone szkody wyrządzone przez gatunki wymienione w art. 46 ust. 1 pkt 1 poza obwodami łowieckimi.

Właściwy podmiot wypłacający odszkodowanie zależy od rodzaju szkody i miejsca jej wystąpienia. W przypadkach określonych w art. 50 odszkodowanie może być wypłacane przez Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe albo zarząd województwa, ze środków budżetu państwa, zgodnie z właściwymi przepisami.

W przypadku szkód objętych art. 50 oględziny i szacowanie przeprowadzają przedstawiciele podmiotów właściwych do wypłaty odszkodowania. Nie należy automatycznie przenosić na te sprawy całej standardowej procedury przewidzianej dla szkód, za które odpowiada dzierżawca albo zarządca obwodu łowieckiego. Przed zgłoszeniem szkody warto ustalić właściwy podmiot i tryb postępowania dla danej kategorii szkody.

Kiedy odpowiada Polski Związek Łowiecki?

Polski Związek Łowiecki nie odpowiada automatycznie za każde odszkodowanie, którego nie wypłacono rolnikowi.

Zgodnie z art. 33 ust. 2a Prawa łowieckiego, gdy koło łowieckie zostaje zlikwidowane, a jego majątek nie wystarcza na pokrycie zobowiązań odszkodowawczych wskazanych w art. 46 ust. 1, za te zobowiązania odpowiada PZŁ.

Z kolei art. 33 ust. 2b przewiduje solidarną odpowiedzialność PZŁ za określone zobowiązania odszkodowawcze koła łowieckiego, jeżeli koło uchybi terminowi wypłaty, o którym mowa w art. 46c ust. 8 albo art. 46e ust. 3 Prawa łowieckiego.

Są to szczególne przypadki przewidziane ustawą. Nie można zatem zakładać, że PZŁ odpowiada za każdą szkodę łowiecką albo za każde opóźnienie dowolnego podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania.

Jak zgłosić szkodę łowiecką i dopilnować terminów?

W przypadku szkód łowieckich kluczowe znaczenie ma terminowe złożenie wniosku o szacowanie szkody oraz udział w procedurze ustalania jej rozmiaru.

Termin zgłoszenia szkody

Zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z 16 kwietnia 2019 r. w sprawie szczegółowych warunków szacowania szkód w uprawach i płodach rolnych wniosek o szacowanie szkody należy co do zasady złożyć w terminie 3 dni od dnia jej stwierdzenia.

Szczególna zasada dotyczy szkód wyrządzonych przez dziki na łąkach i pastwiskach:

• poza okresem wegetacyjnym wniosek należy złożyć w terminie umożliwiającym oszacowanie szkody przed doprowadzeniem uszkodzonego obszaru do stanu pierwotnego przed rozpoczęciem wegetacji;
• w okresie wegetacyjnym wniosek należy złożyć w terminie 3 dni od stwierdzenia szkody.

Wniosek składa się w postaci papierowej albo elektronicznej. Należy zachować potwierdzenie jego złożenia oraz kopię dokumentacji.

Oględziny i zawiadomienia

Zgodnie z art. 46a Prawa łowieckiego oględziny przeprowadza się niezwłocznie, nie później niż w terminie 7 dni od otrzymania wniosku. O terminie oględzin dzierżawca albo zarządca obwodu łowieckiego zawiadamia właściciela albo posiadacza gruntów oraz właściwy wojewódzki ośrodek doradztwa rolniczego w terminie 3 dni od otrzymania wniosku.

Zawiadomienie może zostać przekazane w sposób określony w przepisach, w tym pisemnie, pocztą elektroniczną albo za pomocą wiadomości SMS. W przypadku szkód, za które odpowiada Skarb Państwa, zawiadomienie przekazuje właściwy podmiot zgodnie z odrębnymi zasadami.

Podczas oględzin ustala się między innymi gatunek zwierzyny, rodzaj i stan uprawy, powierzchnię całej uprawy, szacunkową powierzchnię uszkodzoną oraz procent zniszczenia na uszkodzonym obszarze.

W standardowej procedurze zespół szacujący obejmuje przedstawiciela wojewódzkiego ośrodka doradztwa rolniczego, przedstawiciela dzierżawcy albo zarządcy obwodu łowieckiego oraz właściciela albo posiadacza gruntów rolnych.

Podczas oględzin warto sprawdzić, czy protokół prawidłowo opisuje:

• rodzaj i rozmiar uszkodzeń;
• powierzchnię uszkodzonej uprawy;
• rodzaj uprawy i jej stan;
• okoliczności istotne dla ustalenia wysokości odszkodowania.

Jeżeli rolnik nie zgadza się z ustaleniami, powinien zadbać o precyzyjne przedstawienie swoich zastrzeżeń i ich udokumentowanie. Zastrzeżenia do protokołu warto zgłosić już podczas czynności, a jeżeli ustawa przewiduje możliwość odwołania — zachować również termin na jego wniesienie.

Szacowanie ostateczne i wyjątki od oględzin

Zgodnie z art. 46c Prawa łowieckiego szacowanie ostateczne przeprowadza się co do zasady najpóźniej w dniu zbioru uszkodzonej uprawy, przed jego rozpoczęciem. Właściciel albo posiadacz gruntu powinien pisemnie zawiadomić dzierżawcę albo zarządcę obwodu łowieckiego o planowanym terminie zbioru z co najmniej 7-dniowym wyprzedzeniem.

Ustawa przewiduje jednak przypadki, w których przeprowadza się wyłącznie szacowanie ostateczne, bez wcześniejszych oględzin. Zgodnie z art. 46 ust. 7 dotyczy to:

• szkód wyrządzonych w płodach rolnych;
• szkód wyrządzonych przez dziki na łąkach i pastwiskach;
• szkód w uprawach, jeżeli szkoda powstała i została zgłoszona bezpośrednio przed sprzętem lub w jego trakcie.

W tych przypadkach szacowanie ostateczne przeprowadza się w terminie 7 dni od otrzymania wniosku. Zasada ta jest istotnym wyjątkiem od standardowego postępowania obejmującego zarówno oględziny, jak i szacowanie ostateczne.

Odwołanie od protokołu i droga sądowa

Od protokołu oględzin lub szacowania ostatecznego można wnieść odwołanie na zasadach określonych w art. 46d Prawa łowieckiego. Termin wynosi co do zasady 7 dni od dnia podpisania protokołu. Odwołanie kieruje się do właściwego nadleśniczego Państwowego Gospodarstwa Leśnego Lasy Państwowe.

Po otrzymaniu odwołania ponowne oględziny lub szacowanie przeprowadza się niezwłocznie, najpóźniej w terminie 7 dni, na zasadach określonych w ustawie.

Następnie nadleśniczy ustala wysokość odszkodowania w drodze decyzji, uwzględniając dokumentację z przeprowadzonych czynności. Decyzję wydaje się w terminie 14 dni od otrzymania właściwych protokołów. Decyzja jest ostateczna.

Ostateczność decyzji nie oznacza jednak, że nie można jej zakwestionować przed sądem. Właściciel albo posiadacz gruntów rolnych, a także dzierżawca lub zarządca obwodu łowieckiego niezadowolony z decyzji może wnieść powództwo do sądu właściwego ze względu na miejsce wystąpienia szkody w terminie 3 miesięcy od dnia doręczenia decyzji.

Trzeba rozróżnić te dwa etapy: odwołanie od protokołu służy zakwestionowaniu ustaleń dotyczących szkody, natomiast po wydaniu decyzji nadleśniczego niezadowolona strona może dochodzić swoich praw w postępowaniu sądowym. Samo wcześniejsze odwołanie od protokołu nie zastępuje powództwa.

Termin wypłaty odszkodowania łowieckiego

Jeżeli nie wniesiono odwołania od protokołu szacowania ostatecznego, odszkodowanie powinno zostać wypłacone w terminie 30 dni od sporządzenia tego protokołu.

Jeżeli sprawa była rozpatrywana przez nadleśniczego i wydano decyzję ustalającą wysokość odszkodowania, wypłata powinna nastąpić w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji, zgodnie z art. 46e ust. 3 Prawa łowieckiego.

W określonych ustawą sytuacjach, gdy obwód łowiecki został wyłączony z wydzierżawiania i przekazany w zarząd nadleśnictwa, właściwość w sprawie ustalenia wysokości odszkodowania określa art. 46f Prawa łowieckiego.

Kiedy odszkodowanie może nie przysługiwać?

Art. 48 Prawa łowieckiego przewiduje przypadki, w których odszkodowanie nie przysługuje. Dotyczą one między innymi określonych sytuacji związanych z terminem zbioru upraw, niektórymi działaniami zapobiegającymi szkodom, szkodami o niewielkiej wartości, płodami rolnymi przechowywanymi w pobliżu lasu, rażącym naruszeniem zasad agrotechnicznych czy nieruchomościami objętymi zakazem wykonywania polowania.

Każdy z tych przypadków należy ocenić z uwzględnieniem dokładnego brzmienia przepisu i okoliczności konkretnej sprawy. Nie należy zakładać, że każde uchybienie formalne automatycznie pozbawia rolnika odszkodowania ani że każda szkoda łowiecka będzie podlegała naprawieniu.

Szkody spowodowane suszą i niekorzystnymi warunkami pogodowymi

Susza, grad, przymrozki, powódź i inne niekorzystne zjawiska pogodowe mogą prowadzić do poważnych strat w produkcji rolnej.

W takich przypadkach warto na bieżąco dokumentować stan upraw, powierzchnię zniszczeń, zastosowane zabiegi agrotechniczne oraz poniesione nakłady. Przydatne mogą być zdjęcia z datą, dokumenty dotyczące zasiewów, ewidencja zabiegów i inne dowody pozwalające ustalić zakres strat.

Możliwość uzyskania pomocy publicznej zależy od rodzaju zdarzenia, aktualnych przepisów i warunków danego programu. Nie każda szkoda pogodowa oznacza automatyczne prawo do dopłaty lub rekompensaty.

Warto śledzić komunikaty Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz właściwych instytucji, a także sprawdzać, czy w danym roku uruchomiono program pomocy dla gospodarstw dotkniętych konkretnym rodzajem strat.

Szkoda wyrządzona przez osobę trzecią

Jeżeli szkodę spowodowała osoba trzecia lub przedsiębiorstwo, należy ustalić sprawcę, zebrać dostępne dowody i określić zakres strat.

W zależności od sytuacji podstawą roszczenia mogą być przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące odpowiedzialności odszkodowawczej, w szczególności art. 415 i następne. Odpowiedzialność zależy jednak od podstawy prawnej i okoliczności zdarzenia — samo wystąpienie szkody nie zawsze przesądza o obowiązku zapłaty odszkodowania.

Warto przygotować dokumentację fotograficzną, dane świadków, kosztorysy napraw, faktury i inne dowody potwierdzające zarówno okoliczności zdarzenia, jak i wysokość roszczenia.

Jeżeli istnieje ryzyko, że dowody zostaną utracone, należy zabezpieczyć je możliwie szybko. W przypadku poważnych szkód pomocne może być również sporządzenie niezależnej opinii specjalisty.

Kiedy warto skorzystać z pomocy prawnika?

Konsultacja z prawnikiem może być szczególnie przydatna, gdy:

• podmiot odpowiedzialny kwestionuje swoją odpowiedzialność;
• ubezpieczyciel odmawia wypłaty lub proponuje rażąco zaniżone odszkodowanie;
• występuje spór co do rozmiaru szkody albo metody jej wyceny;
• nie jest jasne, czy zastosowanie mają przepisy o szkodach łowieckich;
• zbliża się termin wniesienia odwołania lub pozwu;
• szkoda jest znaczna i może zagrozić dalszemu funkcjonowaniu gospodarstwa.

Prawnik może pomóc w ustaleniu podstawy roszczenia, analizie dokumentów, przygotowaniu wezwania do zapłaty lub pozwu oraz ocenie, czy w danej sprawie warto korzystać z opinii biegłego.

Ważne jest, aby nie czekać z konsultacją do chwili upływu terminu. Nawet dobrze udokumentowane roszczenie może napotkać trudności, jeśli nie zostanie dochodzone we właściwym trybie i czasie.

Checklista rolnika – co zrobić po wystąpieniu szkody?

Po stwierdzeniu szkody warto przejść przez poniższą listę:

• Wykonać zdjęcia i nagrania uszkodzeń.
• Zapisać datę stwierdzenia szkody i jej okoliczności.
• Sporządzić listę uszkodzonego mienia lub upraw.
• Zebrać dokumenty potwierdzające wartość mienia i poniesione nakłady.
• Ustalić potencjalnie odpowiedzialny podmiot.
• Sprawdzić polisę, OWU i terminy zgłoszenia szkody, jeżeli sprawa dotyczy ubezpieczenia.
• W przypadku szkody łowieckiej złożyć wniosek o szacowanie w wymaganym terminie.
• Zachować potwierdzenie zgłoszenia i kopie korespondencji.
• Dokładnie przeczytać protokół i zgłosić zastrzeżenia, jeżeli jest to potrzebne.
• Dopilnować terminów odwołania i ewentualnego powództwa sądowego.
• W razie poważnego sporu skonsultować sprawę z prawnikiem.

Podsumowanie

W przypadku szkody w gospodarstwie rolnym liczy się nie tylko jej rozmiar, ale również sposób udokumentowania i dochodzenia roszczenia. Zdjęcia, protokoły, dokumenty finansowe i terminowe zgłoszenie mogą znacząco ułatwić uzyskanie należnego odszkodowania.

Szczególnej ostrożności wymagają szkody łowieckie, ponieważ Prawo łowieckie przewiduje odrębne zasady odpowiedzialności, szacowania i dochodzenia roszczeń. Warto pamiętać o terminie zgłoszenia szkody, wyjątkach od standardowej procedury oględzin, możliwości wniesienia odwołania od protokołu oraz o tym, że po wydaniu ostatecznej decyzji nadleśniczego spór o wysokość odszkodowania można skierować do sądu w terminie określonym w ustawie.

W przypadku ubezpieczeń trzeba natomiast sprawdzić warunki polisy, terminy zgłoszenia, zasady wypłaty świadczenia i właściwe reguły przedawnienia. Nie należy zakładać, że każdy rodzaj roszczenia podlega identycznym terminom.

Zapraszam do kontaktu,

Paweł Pokorski
radca prawny

📞  tel.: +48 505 691 234

✉️  kancelaria@pokorskiodszkodowania.pl

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Zastosowanie przepisów zależy od okoliczności konkretnej sprawy. Przed publikacją należy zweryfikować aktualne brzmienie przywołanych przepisów oraz ewentualne zmiany prawa.

Zdjęcie: Ste Lorena

***

Odszkodowania rolnicze – jak skutecznie dochodzić swoich roszczeń?

Odszkodowania rolnicze – jak uzyskać odszkodowanie?

Prowadzenie działalności rolniczej wiąże się z ryzykiem wystąpienia wielu zdarzeń, które mogą powodować znaczne straty finansowe.

Szkody w uprawach, straty w gospodarstwach hodowlanych, skutki klęsk żywiołowych czy ograniczenia wynikające z realizacji inwestycji publicznych mogą prowadzić do obniżenia dochodów gospodarstwa.

W wielu przypadkach rolnicy mają jednak prawo do uzyskania odszkodowania [Czytaj dalej…]